Kurier.BB – Gazeta Miejska
Małe kroki
Małe kroki

14 czerwca obchodzimy w całej Polsce Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych.

Ponury cień największego i najstraszliwszego obozu, Auschwitz-Birkenau, padał również na nasze miasto. Bliskość obozu sprzyjała powstawaniu wielu więzów gospodarczych, obóz obsługiwały bielskie i bialskie firmy budowlane, w Białej była pralnia dla załogi obozu. Komendant obozu Rudolf Höss bywał towarzysko w Bielsku, a w Międzybrodziu Bialskim był ośrodek wypoczynkowy dla esesmanów z Auschwitz. W Mikuszowicach Krakowskich (w czasie wojny Nickelsdorf Ost) funkcjonował obóz pracy, w którym przetrzymywano zarówno polskich więźniów jak i sowieckich jeńców wojennych. To właśnie więźniom tego obozu zawdzięczamy regulację Białki na tym odcinku, wielu z nich zginęło z wyczerpania lub tortur. Po wojnie obóz przejął z kolei Urząd Bezpieczeństwa i przekształcił w obóz przejściowy, filtracyjny, skąd przesyłano ludzi do Jaworzna i Świętochłowic-Zgody. Do 1945 r. podobóz Auschwitz istniał też w Czechowicach.  
 
Była też druga, jaśniejsza strona tego sąsiedztwa. W ramach obwodu oświęcimskiego Inspektoratu Armii Krajowej Bielsko powstał  oddział „Sosienki”, który zorganizował 45 ucieczek z obozu, a oddziałem dowodził major Jan Wawrzyczek, absolwent bialskiego Gimnazjum Adama Asnyka, po wojnie wuefista we „Włókienniku” i Liceum Muzycznym. To jego nazwiskiem zostało nazwane rondo koło kościoła w Białej. 
 
Miejsc i postaci związanych w jakiś sposób z Auschwitz znajdziemy w naszym mieście więcej, ale jest jedno miejsce symboliczne w sposób szczególny. Przy wejściu na Cmentarz Komunalny w Kamienicy po lewej ręce mijamy memoriał Sybiraków, a po prawej memoriał Ofiar Auschwitz. Pomnik, zawierający ścianę pamięci z setkami nazwisk ofiar, został wystawiony m.in. dzięki staraniom jednego z więźniów, śp. Józefa Drożdża. Wielu spośród nas może tam znaleźć nazwiska swoich przodków. Co roku chodzę tam z synami, by zapalić świecę, zarówno dla ofiar Auschwitz, jak i dla Sybiraków, którzy zginęli na nieludzkiej ziemi. 
 
Ale to miejsce, po obu stronach, to nie tylko świadectwo naszej przeszłości; to też wskazówka dla nas teraz. Ostrzeżenie, by nie dać się zaślepić żadnej ideologii, czy to z prawa czy to z lewa. Nienawiść i okrucieństwo może się narodzić na wschodzie i na zachodzie, wśród białych, czarnych i tęczowych, wśród kobiet i wśród mężczyzn. Nikt nie jest wolny od tej pokusy. Zanim coś napiszesz w sieci, zanim wykrzyczysz coś w kampanijnych emocjach, zanim odmówisz „katolom” albo „pedałom” prawa do życia po swojemu - przejdź się pomiędzy memoriałem ofiar Auschwitz i symbolicznym grobem Sybiraków i przypomnij sobie słowa Mariana Turskiego z międzynarodowych obchodów wyzwolenia obozu: „Auschwitz nie spadł z nieba. Tuptał, zbliżał się małymi kroczkami. Aż stało się to, co stało się tutaj”.
 


Lista
Strona główna

Reklama

Reklama

Reklama